Pers dla
leniwych
- KOT EGZOTYCZNY
Aneta Sołowiej
Pluszowe futro, budząca sympatię krągła
sylwetka, charakterystyczna lalkowata „buzia”
dziecka i ujmujące usposobienie – kot
egzotyczny, bo o nim mowa, to bez wątpienia
jedna z najbardziej czarujących kocich ras.
Kopciuszek czy
królewna
Przełom lat 50-siątych i 60-siątych ubiegłego
stulecia to dla amerykańskiej felinologii czasy
niezwykle intensywnej pracy hodowlanej i
podejmowania wielkich przedsięwzięć - tworzenia
nowych ras oraz przekształcania tych już
istniejących. Powstanie kotów egzotycznych
dokonało się na kanwie prac nad transformacją
wizerunku kota perskiego i przyjmowaniem do
grona szlachetnie urodzonych jednej z dwóch
amerykańskich ras narodowych – kotów
amerykańskich krótkowłosych. Nie bawiąc się w
subtelności można powiedzieć, że egzotyk to
niejako „produkt uboczny” hodowlanego procesu
„ulepszania persami” domowego kota
krótkowłosego. Niedawny Kopciuszek szybko jednak
przywdział królewskie szaty; dziś bowiem to
właśnie koty egzotyczne, nie zaś amerykańskie
krótkowłose, biją rekordy popularności na
wszystkich kontynentach świata.
Pierwsze koty egzotyczne pochodziły z
bezpośrednich krzyżówek domowych kotów
krótkowłosych posiadających gen srebrzystości z
kotami perskimi i zwane były srebrzystymi
krótkowłosymi persami. Z czasem, gdy wzorzec
kota perskiego ulegał coraz bardziej
zdecydowanej modyfikacji (pojawienie się tzw.
typu „pekińczykowatego”), część hodowców zaczęła
dostrzegać potrzebę zachowania tradycyjnego
wyglądu rodzimego kota krótkowłosego, część zaś
stała się piewcami jego nowoczesnego image. W
ten oto sposób w roku 1967 w Stanach
Zjednoczonych doszło do ostatecznego
wyodrębnienia się dwóch ras; kotów amerykańskich
krótkowłosych oraz egzotycznych. Mimo ustalonego
wzorca wokół kotów egzotycznych jeszcze przez
długie lata trwało ogromne zamieszanie. Dodatek
perskich genów znacznie poszerzył kolorystykę
rasy, czym zachęcił hodowców do kolejnych
eksperymentów. Ich efektem były np. egzotyki o
korzeniach burmańskich czy brytyjskich. Z czasem
jednak sytuacja ustabilizowała się na tyle, że
koty rasy egzotycznej można było kojarzyć
wyłącznie między sobą lub łączyć je z kotami
perskimi. Ta sytuacja trwa do dzisiaj. Koty
egzotyczne mają wspólny z persami wzorzec rasy –
za wyjątkiem długości okrywy włosowej, na
wystawach oceniane są w jednej grupie ze swoimi
długowłosymi kuzynami a w ich miotach, jeśli
oboje rodzice niosą gen długiej sierści, rodzą
się również koty perskie.
Egzotyki w Polsce
Biorąc pod uwagę ogromną popularność i tym samym
liczbę kotów egzotycznych w naszym kraju aż
trudno uwierzyć, że pojawiły się one w Polsce
zaledwie 11 lat temu! Stało się to dzięki
importowi czarnego kocura – EIDER VON BASHICA’S
sprowadzonemu z Niemiec w 1992 roku przez Panią
Elżbietę Nolting.
Obecnie, spośród kilkunastu egzotyków z
najwyższym w systemie FIF-e tytułem European
Champion dwa zasługują na szczególną uwagę. Są
to kocury - HAMMET TSX AV FAGERVOLL w kolorze
rudy bikolor pręgowany klasycznie, mający w
swoim rodowodzie linie amerykańskie a
importowany z Finlandii w 1995 roku przez Panią
Zdzisławę Lachowską (hodowla Panda*PL), który
jako pierwszy przedstawiciel rasy otrzymał
prestiżowy tytuł DM – Distinguish Merit
(Zasłużony Dla Rozwoju Rasy) oraz jego syn –
czarny bikolor - CARO RETMAN*PL – wł. Pana Jana
Knurowskiego (hodowla Retman*PL) - pierwszy
kocur egzotyczny urodzony w Polsce (w 1995 roku)
– zdobywca tytułu European Champion.
Pluszowa maskotka
Koty egzotyczne są idealnym połączeniem
spokojnej i uczuciowej natury persów ze
skłonnością do zabaw oraz niekłopotliwością w
pielęgnacji i utrzymaniu kotów amerykańskich
krótkowłosych. Mają zrównoważony, pogodny
temperament. To idealni przyjaciele rodziny
przywiązujący się bez wyjątku do wszystkich jej
członków. Łagodne, miłe usposobienie, łatwość
wybaczania i całkowity brak agresji czynią z
nich znakomitych kompanów dla dzieci. Nieco
żywsze i weselsze od persów są podobnie jak one
szalenie czułe i przyjacielskie, i ogromnie
sobie cenią kontakty ze swoimi opiekunami.
Towarzyskie i inteligentne - przeważnie bardzo
lubią gości ceniąc sobie każde dodatkowe dłonie
do głaskania. Łatwo i szybko przystosowują się
do zmiennych warunków i na ogół bez problemów
akceptują przedstawicieli zarówno swojego, jak i
innych gatunków. Z racji swojej krągłej,
przysadzistej budowy nie należą do kotów
„wysokopiennych” ani zbyt skocznych, toteż
rzadko spotyka się je na najwyższych półkach
regałów czy szaf. Głos egzotyków jest cichy i
subtelny – koty te nie są raczej mistrzami
konwersacji, chociaż – sprowokowanym - zdarza
się wyrazić krótką opinię na ten czy inny temat.
Salon piękności
Okrywa włosowa kotów egzotycznych nie potrzebuje
specjalnych zabiegów fryzjerskich. Ponieważ
jednak koty te linieją praktycznie przez cały
rok, dlatego konieczne jest regularne,
cotygodniowe szczotkowanie ich sierści oraz
delikatne usuwanie martwych włosów, które to
czynności sprawią, że będzie ona lśniąca,
sprężynująca i elastyczna. Starannej pielęgnacji
wymagają również oczy egzotyków – szczególnie
tych w typie ekstremalnym.
PORTRET RASY
Budowa ciała egzotyków odmian barwnych
klasycznych: waga od 3,5 do 6 kg,
sylwetka typu „cobby” – tułów duży lub średnio
duży, krępy, krótki, masywny i mocny o solidnym
kośćcu, szeroka pierś, prosty grzbiet, dobrze
umięśniony bark, krótka, gruba szyja i proste,
mocne łapy zakończone szerokimi, okrągłymi
stopami. Stosunkowo krótki, prosty ogon. Głowa
okrągła, szeroka, masywna, z wypukłym czołem
oraz pełnymi i okrągłymi policzkami, silnymi
szczękami i dobrze rozwiniętym podbródkiem. Nos
krótki i szeroki, wysoko podciągnięty,
„siedzący” z wyraźnie zaznaczonym zagłębieniem u
nasady, tzw. „stopem”, w profilu nie może
wystawać poza linię pionową przeprowadzoną od
czoła do podbródka. Małe, okrągło zakończone
uszy, umieszczone nisko nad czołem i szeroko
rozmieszczone. Oczy osadzone niegłęboko,
położone w znacznej odległości od siebie,
idealnie okrągłe, duże i otwarte w
charakterystycznym „zdziwionym” spojrzeniu.
Budowa ciała egzotyków odmian
szynszylowych: waga nieco mniejsza niż u
klasycznych odmian egzotyków - od 2,5 do 4,5 kg,
pozostałe parametry, tj. budowa ciała typu
„cobby”, nie odbiegające od standardów
obowiązujących wszystkie koty egzotyczne. U
kotów szynszylowych wciąż słabo utrwalona cecha
„płaskiej twarzy”.
Ubarwienie kotów odmian barwnych
klasycznych: jednobarwne (białe, czarne,
niebieskie, czekoladowe, liliowe, rude,
kremowe), szylkretowe, bicolour (dwubarwne) z
różną ilością koloru białego, tricolour
(trójbarwne), z różną ilością koloru białego,
tabby (pręgowane), dymne i pochodne (z
odbarwioną podstawą włosa).
Intensywny, głęboki kolor oczu od miedzianego po
pomarańczowy, u odmiany białej może być również
niebieski lub różnobarwny.
Ubarwienie kotów odmian szynszylowych (8
pododmian barwnych):
shell – tipping na 1/8 długości włosa
- czarny
- niebieski
- czekoladowy
- liliowy
shaded – tipping na 1/3 długości włosa
- czarno cieniowane
- niebiesko cieniowane
- czekoladowo cieniowane
- liliowo cieniowane
Ubarwienie kotów odmian złocistych (2 pododmiany
barwne):
shel – muszlowe - tipping na 1/8 długości
włosa
shaded – cieniowane - tipping na 1/3
długości włosa
Intensywny, głęboki kolor oczu zielony,
niebieskozielony lub szmaragdowoniebieski.
Ubarwienie kotów colourpoint (20 pododmian
barwnych):
Z oznakami brązowymi, niebieskimi,
czekoladowymi, liliowymi, rudymi, kremowymi,
szylkretowymi (czarny, niebieski, czekoladowy i
lila) oraz pręgowanymi we wszystkich
wymienionych kombinacjach.
Kolor oczu intensywnie niebieski.
Typ sierści: puszysta, miękka,
odstająca od ciała, dłuższa niż u innych kotów
krótkowłosych - długości ok. 4 cm, o delikatnej,
jedwabistej strukturze, jednakowej gęstości na
całym ciele, składająca się z licznego podszycia
i skąpszych włosów pokrywowych.